Panel HMI czyli panel operatorski.

Panel HMI

Panel HMI (ang. Human Machine Interface) zwany jest inaczej panelem operatorskim lub sterowniczym. Jest to urządzenie elektryczne umożliwiające kontrolę innych urządzeń elektrycznych, realizujących pewne procesy, np. technologiczne lub produkcyjne. Jego głównym zadaniem jest komunikacja człowieka z maszyną. W skład panelu operatorskiego mogą wchodzić przełączniki, potencjometry, liczniki i wyświetlacze. Nowoczesny panel HMI składa się z graficznego ekranu dotykowego, na którym odwzorowany jest schemat maszyny lub procesu produkcyjnego bądź technologicznego.

Panel HMI
Panel HMI – dotykowy, kolorowy panel operatorski.

Panel HMI to nie tylko nowoczesny wyświetlacz dotykowy, ale także tradycyjny pulpit sterowniczy:

Panel operatorski
Panel operatorski – wykonanie tradycyjne.

Nowoczesne panele HMI z wyświetlaczami różnią się od siebie interfejsem użytkownika. Niektóre posiadają tylko klawisze funkcyjne, którym można przypisać dowolne funkcje, ale ekran nie jest dotykowy i wyświetla jedynie znaki alfanumeryczne. Inne posiadają jedynie ekran dotykowy – kolorowy lub monochromatyczny, ale da się na nich wyświetlić niemal wszystko, łącznie z filmami. Do wyboru mamy również różne wielkości przekątnych ekranu, które zaczynają się od około 2″ a kończąc na ponad 15″.

Panel HMI
Panel HMI – różne wielkości ekranów.

Panel HMI programuje się podobnie jak sterownik PLC. Przeważnie w zestawie dostajemy oprogramowanie i przewód do programowania (o to radzę dopytać przed zakupem). Producenci oferują zestawy gotowych grafik, które można użyć podczas programowania lub można zaimplementować własne. Od programisty zależy jak będzie wyglądać interfejs, czy będzie on czytelny dla obsługi, co się ma stać np. podczas wystąpienia awarii. Spotkałem się z różnymi wykonaniami. Jedne były bardzo dobre i wszystko było bardzo intuicyjne, a przy innych nieraz musiałem się zastanowić co autor miał na myśli. Z doświadczenia widzę, że im mniej rozbudowane schematy graficznie, tym lepiej. Podobnie jak w oprogramowaniu SCADA dobrze jest przyjąć jakąś standaryzację np. oznaczenia działających urządzeń na zielono, gotowych do pracy na żółto i tych które uległy awarii na czerwono. Gdy w układzie z panelem operatorskim i sterownikiem PLC współpracuje SCADA, wtedy stany alarmowe pobierane są ze sterownika lub z panelu i odwzorowane są na SCADA. Bardzo ważną cechą, która powinna być dostępna jest wybór trybu pracy pomiędzy ręcznym a automatycznym. Obsługa musi mieć możliwość przetestowania każdego z urządzeń w trybie ręcznym.

Sterownik PLC zintegrowany z panelem operatorskim.

W sprzedaży dostępne są również rozwiązania hybrydowe: sterowniki PLC zintegrowane z panelami HMI:

Sterownik PLC z panel operatorskim.
Sterownik PLC z panel operatorskim.

W przypadku prostych maszyn i urządzeń, gdzie całą elektrykę, automatykę jesteśmy w stanie upchnąć w szafę, która jest przy maszynie, jest to rozwiązanie idealne. Sterownik nie zajmuje nam dodatkowego miejsca, stopień ochrony sterownika od strony panelu jest zazwyczaj dużo większy niż całego urządzenia, więc z powodzeniem może on być  zainstalowany na elewacji szafy sterowniczej.  Inaczej się przestawia sytuacja, gdy sterownik z całą automatyką znajduje się w pomieszczeniu rozdzielni technologicznej, a panel ma być dostępny dla obsługi na hali, blisko urządzenia wykonawczego – w takiej sytuacji lepszym wydaje się rozwiązanie, gdzie te dwa urządzenia działają niezależnie.

Źródło: wikipedia.